THÀNH NGỮ LÀ GÌ ?

 - Người đăng bài viết: Thu Trang  - Chuyên mục :  Đã xem: 95 

Bài thành ngữ là gì sẽ giúp các em hiểu rõ được nội dung học trên lớp của mình

 

KHÁI QUÁT VỀ THÀNH NGỮ 

 1- Khái niệm:

          Thành ngữ là những tổ hợp từ có sẵn ( cụm từ cố định) có khả năng định danh như từ dùng để gọi tên sự vật, tính chất, hành động.  

   2- Ðặc điểm tu từ :

 2.1- Màu sắc phong cách : Thành ngữ có khả năng sử dụng rộng rãi trong nhiều PCCN tiếng Việt. Dựa vào phạm vi sử dụng mà người ta có thể chia làm: thành ngữ đa phong cách, thành ngữ gọt giũa và thành ngữ khẩu ngữ.       

2.2- Sắc thái biểu cảm:  Thành ngữ không mang sắc thái biểu cảm chủ quan, cá nhân kể cả những thành ngữ khẩu ngữ. Sắc thái biểu cảm của thành ngữ mang tính khái quát, tính chung chứ không mang tính chất cá nhân. Ðiều này chúng ta có thể giải thích từ  cách cấu tạo nên thành ngữ. Về mặt hình thức, thành ngữ thường dựa vào quy luật hài hoà về âm thanh, trong đó vần, nhịp và kiến trúc sóng đôi đóng một vai trò hết sức quan trọng. Về mặt nội dung, thành ngữ thường được cấu tạo theo quy tắc chuyển nghĩa. Ngoại trừ các thành ngữ so sánh có giá trị biểu trưng thấp; các thành ngữ còn lại thường được cấu tạo theo quy tắc chuyển nghĩa ẩn dụ và hoán dụ và có giá trị biểu trưng rất cao. Trong cách cấu tạo này người ta lựa chọn những hình ảnh quen thuộc, sinh động và cụ thể trong đời sống như : động vật, thực vật, tự nhiên, đồ dùng... dùng chúng làm dấu hiệu để biểu đạt những vấn đề trừu tượng về đời sống xã hội con người.  

Ví dụ để biểu đạt sự  buôn bán, lặn lội  vất vả nhằm kiếm miếng ăn độ nhật của những người không nhiều vốn liếng ở phố đông, xóm vắng người ta mượn hình ảnh buôn gánh và bán bưng.  

Do được cấu tạo theo quy tắc chuyển nghĩa ẩn dụ hoặc hoán dụ mà thành ngữ bao giờ cũng có hai nghĩa : nghĩa đen và nghĩa bóng. Nghĩa đen của thành ngữ do bản thân tổ hợp từ ngữ mang lại có tính chất cụ thể, sinh động và hình ảnh. Nghĩa bóng có tính chất trừu tượng, khái quát đồng thời có sắc thái biểu cảm. Tuỳ thuộc vào sự đánh giá tốt xấu và tính chất thẩm mĩ của những hình ảnh được lấy làm dấu hiệu biểu trưng mà sắc thái biểu cảm của thành ngữ có thể là dương tính hay âm tính.  

       3- Tác dụng :

Sử dụng thành ngữ trong giao tiếp làm cho lời nói đậm đà màu sắc dân tộc. Thành ngữ được dùng trong PC khẩu ngữ sẽ giúp cho sự giao tiếp giàu hình ảnh và cảm xúc.  

Sử dụng thành ngữ để diễn đạt sẽ dễ thuyết phục mọi người vì nó có tính khách quan, bằng hình ảnh thực tế chứ không phải bằng những lí luận suông. Trong văn chính luận, nếu biết lấy thành ngữ làm một bộ phận cho cơ sở lí lẽ thì tính quy luật, tính chính xác của nội dung thành ngữ sẽ được phát huy, sự diễn đạt của câu văn trở nên chắc chắn. Ví dụ: Ðiểm này, có lẽ các đồng chí nắm vững rồi. Bác chỉ nhắc các cô các chú phải đi sâu đi sát cơ sở, nằm ở cơ sở để chỉ đạo phong trào, không nên xuống cơ sở theo lối chuồn chuồn đạp nước. Vấn đề này nghe thì dễ nhưng thực hiện chưa tốt lắm. ( Hồ Chí Minh)  

Trong PCVC, thành ngữ rất cần thiết. Nó giúp nhà  văn  miêu tả một cách sinh động ngoại hình, tâm hồn, tính cách và thân phận nhân vật. Ví dụ: Nhìn bọn Tây đầm thuộc địa ngày thường ồn ào, hống hách, bây giờ cứ cắm mặt xuống tiu nghỉu như mèo bị cắt tai, Toàn hả ngầm trong dạ. ( Vỡ bờ- Nguyễn Ðình Thi)  

Sau khi đọc bài "Thành ngữ", các em cùng tìm hiểu thêm:
- Câu nghi vấn

- Thế nào là đoạn văn so sánh ?

- Thế nào là đoạn văn nêu giả thiết ?


 
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  Ẩn/Hiện ý kiến

Mã chống spam   

Những tin mới hơn

Top