HIỆN TƯỢNG NHIỀU NGHĨA

 - Người đăng bài viết: Thu Trang  - Chuyên mục :  Đã xem: 47 

Daytot.vn giới thiệu cho các em kiến thức HIỆN TƯỢNG NHIỀU NGHĨA

 

HIỆN TƯỢNG NHIỀU NGHĨA 

          Hiện tượng nhiều nghĩa có thể xảy ra ở nhiều cấp độ . Trong chương trình, ta chỉ bàn đến hiện tượng nhiều nghĩa từ vựng ở bình diện ngôn ngữ.

        1. Ðịnh nghĩa.

                     Cùng một hình thức ngữ âm của từ có thể ứng với nhiều phạm vi sự vật, hiện tượng khác nhau và có quan hệ gắn bó chặt chẽ với nhau được gọi là hiện tượng nhiều nghĩa từ vựng.

        2. Phân loại các nghĩa trong từ nhiều nghĩa.

              2.1. Căn cứ vào quan điểm lịch đại (tiêu chí thời gian): Có thể phân nghĩa của từ nhiều nghĩa ra làm hai loại: nghĩa gốc và nghĩa phái sinh.

            - Nghĩa gốc là nghĩa có trước hay nghĩa đầu tiên, còn được gọi là nghĩa từ nguyên.

            - Nghĩa phái sinh là nghĩa xuất hiện sau, được hình thành trên cơ sở nghĩa gốc.

               2.2. Căn cứ vào quan điểm đồng đại (cách dùng hiện nay): Có thể chia nghĩa của từ nhiều nghĩa thành nghĩa cơ bản và nghĩa phụ.

            - Nghĩa cơ bản hay nghĩa chính là nghĩa biểu vật mà những người trong một cộng đồng ngôn ngữ thường sử dụng nhất đối với một từ nào đấy khi nó đứng một mình và ít lệ thuộc vào ngữ cảnh hơn cả. Nghĩa chính thường là cơ sở để giải thích nghĩa phụ.

            - Nghĩa phụ là nghĩa được phát triển từ một nét nghĩa nào đó của nghĩa chính. Ðấy là nghĩa lệ thuộc vào văn cảnh, do đó muốn hiểu rõ được nó phải dựa vào văn cảnh.

              2.3. Nghĩa từ vựng và nghĩa tu từ:

               Nghĩa từ vựng là nghĩa đã được cố định hóa và phổ biến trong toàn dân.

              Nghĩa tu từ là nghĩa chưa được cố định hóa, mang tính chất cá nhân và tạm thời, được sử dụng nhằm làm cho sự diễn đạt tăng tính hình ảnh, tính biểu cảm và thêm sinh động.

     3. Mối quan hệ giữa các nghĩa trong từ nhiều nghĩa.

               3.1. Phân biệt hiện tượng nhiều nghĩa biểu vật và nhiều nghĩa biểu niệm.

                              a. Nhiều nghĩa biểu vật.

              * Nhận xét:

              - Một từ có thể thích ứng với nhiều sự vật, hiện tượng khác nhau trong thực tế khách quan. Khả năng thích ứng đó là vô hạn, do đó người ta nói nghĩa biểu vật của từ là bất định.

              - Căn cứ để xác định các nghĩa biểu vật là phạm vi sự vật, hiện tượng khác nhau ứng với từ.

                              b. Nhiều nghĩa biểu niệm.

              * Nhận xét:

               ứng với các phạm vi sự vật, hiện mà từ biểu thị, ta có thể xây dựng được nhiều cấu trúc biểu niệm. Như vậy, căn cứ để xác định tính nhiều nghĩa biểu niệm của từ là một hình thức ngữ âm có thể hoạt động trong bao nhiêu đặc điểm ngữ nghĩa thì có bấy nhiêu ý nghĩa biểu niệm.

                              c. Mối quan hệ giữa hiện tượng nhiều nghĩa biệu vật và nhiều nghĩa biểu niệm:

              - Các nghĩa biểu vật trong một từ nhiều nghĩa thường chia thành từng nhóm và mỗi nhóm thường xoay quanh một cấu trúc biểu niệm nào đó.

              - Các ý nghĩa biểu vật trong nhóm quanh một cấu trúc biểu niệm trung tâm thường phát triển trên cơ sở một hoặc một vài nét nghĩa nào đó trong cấu trúc biểm niệm trung tâm đó.


 
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  Ẩn/Hiện ý kiến

Mã chống spam   

Những tin mới hơn

 

Những tin cũ hơn

Top